تاریخ 1397/03/10 - سایت های دیگر ارتباط با ما درخواست اشتراکآرشیوشناسنامهصفحه اصلی
نسخه شماره برو جستجو جستجوی پیشرفته  
تهران در حال بي اثر کردن اقدامات واشنگتن است
تدبير ايراني جاي خالي آمريکا در برجام

آمريکا با خروج از برجام نشان داد که طرف قابل اعتمادي در مذاکرات نيست و همراه شدن ديگر کشورها با ايران در اين زمينه به طور عملي پايان نظام تک قطبي به سردمداري آمريکا را به دنبال خواهد داشت.

به گزارش ايرنا،«محمد جواد ظريف» وزير امور خارجه کشورمان در رايزني و گفت وگو با مقامات کشورهاي مختلف دنيا و ديپلماسي فعال، بدنبال بدست آوردن اجماع در تقابل با خروج يکجانبه آمريکا از برجام و تهديدهاي «دونالد ترامپ» رئيس جمهوري آمريکا براي برقراري تحريم‌هاي جديد است.

وزير امور خارجه ايران در اين راستا پيشتر به چين، روسيه و بروکسل مقر اتحاديه اروپا و هند سفر کرد و راهکارها و سياست‌هاي تهران براي مقابله با تحريم‌هاي جديد آمريکا را با مقام‌هاي اين کشورها در ميان گذاشت.

اگر چه آمريکا به دنبال همراه کردن ديگر کشورها با خود در کارزار ضد ايراني است. اما نگاهي به مواضع و عملکرد ديگر کشورها نشان مي‌دهد که کاخ سفيد در رسيدن به اهداف شوم خود ناکام خواهد ماند و خروج از برجام پاياني بر يکه تازي ايالات متحده در جهان خواهد بود.

رسانه‌هاي عربي در روزهاي گذشته اخبار و تحليل‌هايي را در اين ارتباط منتشر ساختند که اين گزارش به آن‌ها مي‌پردازد.

تحرک ايران براي خنثي سازي آثار خروج آمريکا

روزنامه‌هاي «الاخبار» لبنان، «الحيات» چاپ لندن ، «الشرق الاوسط» عربستان و تارنماهاي شبکه «الميادين» لبنان و شبکه خبري «اسپوتنيک» روسيه تحرک ايران براي خنثي سازي آثار ماجراجويي‌هاي آمريکا پس از خروج از برجام و همراهي کشورهاي جهان با ايران در اين زمينه را بررسي کردند.

به نوشته الاخبار، بار ديگر اروپا پايبندي خود را به توافق هسته اي اعلام کرد. وزيران امور خارجه اتحاديه اروپا حمايت از شرکت‌هاي اروپايي را که با ايران در تعامل هستند، مورد تاکيد قرار دادند.

در اين ميان، ايران هم تحرکاتي را به سوي بازارهاي آسيايي آغاز کرده است. اين تحرک از هند آغاز شد و با نشست سه جانبه ايران، روسيه و چين که قرار است در ماه آينده برگزار شود ، به اوج خود خواهد رسيد.

روزنامه الاخبار نوشت: هنوز هم اخباري که از بروکسل به گوش مي‌رسد و همه تحرک ديپلماسي در اروپا براي ايران نويد بخش است. با وجود عقب نشيني آمريکا از توافق هسته اي موضع کشورهاي اروپايي در حمايت از اين توافق ثابت است و همکاري تجاري اين کشورها با ايران ادامه دارد و اقدامات بازدارنده اي در برابر تحريم‌هاي آمريکا صورت مي‌گيرد.

اما از نظر ايران موضع کشورهاي اروپايي به تنهايي کافي نيست. به طوري که دولت ايران براي سازگاري با اوضاعي که در نتيجه تحريم‌هاي آمريکا به وجود خواهد آمد راهبرد اقتصادي مشخصي را در پيش گرفته است.

از اين رو، دولت روحاني گسترش روابط اقتصادي با کشورهاي همسايه، بازارهاي آسيايي و کشورهاي شرقي به ويژه هند، چين و روسيه را دنبال مي‌کند. اين بازارها براي مرحله آينده ضروري است و با اجرايي سازي تحريم‌هاي ضد ايراني، اين کشور مي‌تواند از اين بازارها به عنوان جايگزيني به ويژه براي فروش نفت و گاز استفاده کند.

در ادامه آمده است: شايد تحرک ايران براي تقويت روابط اقتصادي با روسيه، چين و هند سبب تشويق اروپايي‌ها براي اتخاذ سياست‌هاي قاطعانه در برابر تصميم‌هاي آمريکا شود. زيرا مقام‌هاي اروپايي اخيرا نگراني خود را براي از دست دادن بازارهاي ايراني بيان کرده اند.

همکاري ايران با کشورهاي شرقي اهرم فشاري است که سبب مي‌شود کشورهاي اروپايي ضمانت‌هايي را براي حفظ دستاوردهاي اقتصادي توافق هسته اي داده و از شرکت‌هاي اروپايي در تعامل با ايران حمايت کنند.

از سوي ديگر برپايه اظهارات «وانگ يي» وزير امور خارجه چين توجه‌ها به نشست سه جانبه روساي ايران، چين و روسيه که قرار است در حاشيه نشست سازمان همکاري شانگهاي برگزار شود ، دوخته شده است. اگرچه درباره دستور کار اين نشست چيزي گفته نشده است اما موضوع توافق هسته اي و همکاري پس از عقب نشيني واشنگتن از اين توافق به عنوان پرونده مهمي‌است که توسط پکن و مسکو به عنوان حاميان توافق هسته اي مورد بررسي قرار خواهد گرفت.

افزون بر اين، اهميت همکاري ايران و چين در اين مرحله مورد توجه قرار خواهد گرفت و ايران مي‌تواند به جاي سرمايه گذاري شرکت‌هاي اروپايي همکاري با شرکت‌هاي چيني را در اين زمينه مورد توجه قرار دهد.

بر پايه اظهارات «جانگ‌هان هويي» معاون وزير امور خارجه چين، چيني‌ها براي ادامه همکاري با ايران و جلوگيري از تعطيلي پروژه‌هاي مشترک بسيار تمايل دارند. مسکو نيز در مناسبت‌هاي مختلف تمايل براي همکاري تجاري و اقتصادي با ايران را مورد تاکيد قرار داده و با امضاي تفاهمنامه‌هاي همکاري در اين زمينه به صورتي عملي اين علاقه مندي خود را نشان داده است.

به نوشته روزنامه الحيات، وزير امور خارجه کشورمان در دهلي نو از تمايل جامعه بين الملل براي حمايت از توافق هسته اي احساس خوشحالي کرد و «سوشما سواراج» وزير امور خارجه هند پس از ديدار با او گفت دهلي نو تحريم‌هاي يکجانبه آمريکا عليه ايران را به رسميت نخواهد شناخت.

در اين ديدار دو طرف تصميم گرفتند در همه زمينه‌ها روابطي را برقرار کنند. سواراج گفت: هند همکاري اقتصادي با ايران را ادامه خواهد داد. و تاکيد کرد سياست خارجي دهلي نو زير فشار کشورهاي ديگر مشخص نخواهد شد.

به نوشته روزنامه الشرق الاوسط، «سرگئي ريابکوف» معاون وزير امور خارجه روسيه گفت: ايران و روسيه براي ادامه همکاري اقتصادي در همه زمينه‌ها تمايل دارند و ما از تحريم‌ها نمي‌ترسيم.

«ريچارد رابرتسون» تحليل گر موسسه مالي اعتباري «رينيسانس کاپيتال» گفت روسيه خواستار فروش فولاد و زيرساخت‌هاي بخش نقل و انتقال و غيره به ايران است و هر قدر رقباي آمريکايي و اروپايي کمتر باشد اين به سود روسيه است.

به نوشته تارنماي الميادين، ايران

مي‌تواند به جاي تعامل بازرگاني با اروپا به بازارهاي کشورهاي شرقي مراجعه کند. بازارهاي روسيه، چين، کشورهاي آسيايي بر روي ايراني‌ها باز است و حجم مبادلات تجاري ميان اين کشور با چين، ترکيه و روسيه در سال گذشته ميلادي به بالاترين سطح رسيده است.

نقش روسيه و چين در اين زمينه با اهميت است. اين کشورها به عنوان واسطه اي ميان ايران و کشورهاي اروپايي مي‌توانند تحريم‌هاي آمريکا را خنثي سازند.

به نوشته تارنماي شبکه خبري اسپوتنيک، «فريدرک ويليام انگدال» در گزارشي که در مرکز پژوهشي «کاتيخون» منتشر کرد نوشت: عقب نشيني يکجانبه آمريکا از توافق هسته اي در افول نقش آمريکا در اقتصاد جهاني نقش بسزايي به دنبال خواهد داشت.

اقدام‌هاي تازه و روبه رشدي که بيشتر کشورها براي کنار گذاشتن دلار در معاملات خود به کار گرفته اند به تنهايي براي پايان دادن به نقش آمريکا کافي نيست. اما هر يک از اقدامات جنجال آفرين آمريکا ديگر کشورها را وادار مي‌سازد تا به دنبال راه حلي باشند.

برپايه اين گزارش، دولت ايران با جديت براي کنار گذاشتن دلار از تعاملات مالي خود تلاش مي‌کند. اين در شرايطي که بسياري از کشورها در تلاشند در معاملات خود از دلار چشم پوشي ، از ارزهاي ديگر استفاده کرده و يا به معاملات پاياپاي روي آورند. اين اقدام سبب بحران مالي جديدي در آمريکا خواهد شد.

دلار آمريکا به عنوان ارز جهاني در قدرت واشنگتن به ويژه قدرت نظامي‌آن نقش اصلي را دارد. در صورتي که در معاملات جهاني از دلار چشم پوشي شود اين موضوع نقش پنتاگون را در جنگ افروزي تضعيف خواهد کرد.

در عين حال که با بيشتر شدن مخالفت‌ها با تحريم‌هاي وزارت خزانه داري آمريکا عليه چين، روسيه و ايران فرصت بيشتري براي اتحاديه اروپا فراهم مي‌شود تا از دلار چشم پوشي کند. در نتيجه قدرت واشنگتن براي تاثير گذاري بر ديگر کشورها کاسته خواهد شد.

شاخصه‌هاي پايبندي کشورهاي اروپايي

به نوشته روزنامه «القدس العربي» چاپ لندن عواملي وجود دارد که ترديدها را درباره قدرت اروپا براي ادامه توافق هسته اي تقويت مي‌کند. اما عوامل ديگري وجود دارند که احتمال پايبندي اروپايي‌ها به توافق هسته اي و آزادي از اسارت آمريکا را بالا مي‌دانند. اين عوامل نشان مي‌دهند که امکان نافرماني کشورهاي اروپايي در برابر تصميم‌هاي آمريکا و رويارويي با رژيم تحريم‌هاي آمريکا براي شرکت‌هاي بين المللي سرمايه گذار در ايران وجود دارد.

به نوشته القدس العربي، عوامل بسياري در اين زمينه وجود دارد. نخست اينکه اروپايي‌ها از شيوه ننگ بار و بد رئيس جمهوري آمريکا در تصميم گيري‌ها بدون مشورت کشورهاي اروپايي به ستوه آمده اند. دوم اينکه در کشورهاي اروپايي اين احساس افزايش يافته است ديگر آمريکا فقط به فکر منافع ويژه خود است و منافع کشورهاي اروپايي را در نظر نمي‌گيرد. اين احساس به تازگي پس از تصميم ترامپ براي تحميل عوارض بر واردات آهن و آلومينيوم به آمريکا افزايش يافته است. همچنين تحريم‌هاي روسيه توسط آمريکا سبب شده است که منافع کشورهاي اروپايي زيان بيند.

سوم اينکه بسياري از کشورهاي اروپايي به ويژه آلمان به اين موضوع پي برده اند که ديگر سياست‌هاي آمريکا متوازن نيست. اين سياست دچار هرج و مرج است ، معيارهاي بين الملل را در نظر نمي‌گيرد و به توافق‌هاي بين المللي پايبند نيست. اين سياست افق و دورنماي روشني ندارد و امنيت و ثبات بين المللي و منطقه را با خطر روبرو خواهد ساخت.اين موضوعي است که «مرکل» صدر اعظم آلمان هم به آن اشاره کرده است. او گفت: روابط اروپا و آمريکا پس از تصميم ترامپ عليه ايران با شکست روبرو شده است و خروج آمريکا از توافق هسته اي منطقه را با تنش‌هاي بيشتري روبرو خواهد کرد.

چهارم اينکه تحولات اقتصادي بين المللي موازنه قدرت اقتصادي را تغيير داده است و سبب انتقال گرانيگاه اقتصاد جهاني از غرب به شرق شده است. اين در شرايطي است که براي کشورهاي اروپايي فرصتي فراهم شده است تا از اسارت وابستگي به آمريکا در اين زمينه رها شوند.

چين از نظر اقتصادي در حال رشد است و به مرکز صنايع جهان تبديل شده است. روسيه هم نقش بين المللي خود را باز يافته و اقتصاد آن در حال رشد است و در رده 5 کشور اقتصادي برتر جهان قرار گرفته است. در ايران هم زمينه‌هاي بسياري براي سرمايه گذاري وجود دارد. اين کشور داراي ثروت‌هاي مهمي‌است. ديگر کشورهاي عضو بريکس و سازمان همکاري شانگهاي هم مي‌توانند جايگزين آمريکا براي کشورهاي اروپايي باشند و کشورهاي اروپايي را به ماندن در توافق هسته اي و پايداري در برابر فشارها و تحريم‌هاي اقتصادي آمريکا تشويق کنند.

اگر اروپا در ادامه توافق هسته اي پافشاري کند و در اجراي اين توافق ضمانت‌هايي را به ايران بدهد اين موضوع قطعا تحول مهمي‌در روند روابط بين المللي مي‌شود که انگيزه روسيه و چين را براي ايجاد گسست در ائتلاف ميان اروپا و آمريکا فراهم مي‌کند و به بازسازي نظام اقتصادي و جهاني بين المللي برپايه اصول جديد سرعت خواهد بخشيد که به نظام اقتصادي و مالي که آمريکا از زمان جنگ جهاني دوم بر آن نظارت دارد، پايان خواهد بخشيد.


نسخه چاپي ارسال به دوستان