تاریخ 1396/06/04 - سایت های دیگر ارتباط با ما درخواست اشتراکآرشیوشناسنامهصفحه اصلی
نسخه شماره برو جستجو جستجوی پیشرفته  
ظريف:
قطعنامه‌هاي شوراي امنيت نه همه‌چيز است نه کاغذپاره

محمد جواد ظريف وزير امور خارجه کشورمان که صبح پنجشنبه در ششمين کارگاه آموزشي شبيه‌سازي شوراي امنيت با محوريت کره شمالي در موزه صلح برگزار شد گفت: تصوري که ما از شرايط بين‌المللي داريم بايد تغيير کند و بايد بدانيم قطعنامه‌هاي شوراي امنيت نه همه چيز هستند و نه کاغذپاره. وي در ادامه افزود: کساني که نمايندگي کشورهاي غيرعضو شوراي امنيت را در شبيه‌سازي بر عهده مي‌گيرند با ابزارهايي از جمله فکر، انديشه و يا گفتمان‌سازي تمرين کنند. ظريف با تاکيد بر اينکه اين ابزارها در بحث قدرت‌سازي مهم هستند، گفت: يکي از سفراي کشورها در سازمان ملل در زماني که بنده در سازمان ملل بودم اينگونه مي‌گفت که حقوق بين‌الملل جعبه ابزار ماست، هر وقت نياز داشتيم از آن استفاده مي‌کنيم. بنابراين حقوق بين‌الملل نمي‌تواند همه چيز باشد همانطور که قدرت نمي‌تواند همه چيز باشد. وي در ادامه گفت: بايد بپذيريم قدرت‌هاي معمول در دهه‌هاي 70، 80 و 90 ميلادي ديگر تعيين کننده به طور اخص نيستند و ابزارهاي قدرت ديگري در اختيار داريم. ظريف افزود: البته اين به معناي در افتادن با دنيا نيست، بلکه منظور اين است که مي‌توانيم با استفاده از ابزارهاي قدرت امروزي از جمله گفتمان‌سازي، مفهوم‌سازي، اجماع‌ سازي در آينده کشورمان و کشورهاي در حال توسعه تأثيرگذار باشيم. رييس دستگاه ديپلماسي يادآور شد: امروز در دنيا کنشگراني مثل داعش، طالبان، القاعده و جبهه النصره به عنوان کنشگران غيرحکومتي هستند که بر تحولات بين‌المللي تأثير مي‌گذارند. ظريف در ادامه به حضورش در اجلاس امنيتي مونيخ اشاره کرد و گفت: سوال اصلي در اين اجلاس اين بود که در دنياي پساغربي چه مي‌گذرد؟ وي افزود: غربي‌ها در حالي به دنياي پس از خود به جديت نگاه مي‌کنند و درباره آن کتاب منتشر مي‌کنند که برخي به ما در اين رابطه ايراد مي‌گرفتند. وزيرامورخارجه ادامه داد: متأسفانه ما در داخل کشورمان باور نکرديم که به دنياي پساغربي وارد شده‌ايم اما خود غربي‌ها ‌آن را پذيرفتند. حرف من اين نيست که نقش غرب پايان يافته است بلکه منظور آن است که انحصار غرب در دنيا و روابط بين‌الملل پايان يافته است. ظريف گفت: ما به عنوان نماينده دولت‌ها نمي‌خواهيم بپذيريم که کنشگراني غير از دولت‌ها وجود دارند. اين در حالي است که دولت‌ها همواره به تناسب موضوع در بحث‌هاي بين‌المللي از جمله در بحث محيط زيست و توسعه اجتماعي و يا حقوق بشر شرکت مي‌کنند. رييس دستگاه ديپلماسي افزود: دولت‌ها همواره ادعاي انحصار بر روابط بين‌الملل داشته‌اند و غربي‌ها به طريق اولي اين ادعا را داشته‌اند اما اين ادعا پايان پذيرفته است. وي ادامه داد: اين مسأله را بايد به عنوان يک عامل مهم در تصميم‌ گيري‌هاي بين‌المللي بپذيريم که اگر انحصار دولت‌ها پايان يافته پس انحصار ابزار قدرت هم پايان يافته است. ظريف به ابزار قدرت در گذشته اشاره کرد و گفت: در مقطعي از روابط بين‌الملل تنها ابزار قدرت که باعث نفوذ مي‌شد قدرت نظامي بود. از سياست قايق‌هاي توپدار تا سياست‌هايي که جنگ را به عنوان ابزار سياست خارجي مشروع مي‌شمرد. وزيرامورخارجه افزود: جنگ ابزار مشروع براي نفوذ بود. از آنجايي که قدرت در حوزه نظامي فقط خلاصه مي‌شد اما به تدريج اقتصاد، فرهنگ، آموزش و مسائل ديگر به عنوان ابزارهاي قدرت وارد صحنه شدند.

در عين حال امروز همچنان برخي ابزارهاي قدرت مقبول مانده‌اند و آنها ابزارهاي قدرت معنايي هستند. کشورهاي و کنشگراني که قدرت سنتي پاييني دارند از اين ابزار قدرت معنايي براي تأثيرگذاري استفاده مي‌کنند. اين ابزارها همان استقلال‌خواهي، داشتن پيام و گفتمان در دنيا يا اجماع‌سازي است. وزيرامورخارجه درادامه گفت: کاري که در اين کارگاه‌هاي شبيه‌سازي شوراي امنيت سازمان ملل مي‌کنيد اين است که آميزه‌اي از قدرت يا همان قدرت‌هاي سنتي را مورد بررسي قرار دهيد. وي افزود: به عنوان مثال در بحث کره شمالي، چين و ‌آمريکا به دليل قدرت نظامي که در اختيار دارند نقش بيشتري ايفا مي‌کنند و اين عامل قدرت را در مذاکراتي که در شبيه‌سازي انجام مي‌دهيد خواهيد ديد که حتماً نقش آمريکا و چين از سنگال و يا اتيوپي بيشتر است. با اين حال امروز عامل ديگري براي قدرت مطرح است و آن اجماع‌سازي است که وارد شوراي امنيت سازمان ملل هم شده است. ظريف ادامه داد: کشورهاي کوچکي مثل مالت و دماغه سبز در موضوعات بين‌المللي در شوراي امنيت نقش آفرين بودند اما نه براي قدرت نظامي‌شان بلکه به خاطر ايده‌پردازي و دانش در يک حوزه خاص. وزيرامورخارجه گفت: به عنون مثال مالت در بحث حقوق درياها نقش‌آفرين شد و دماغه سبز نيز به دليل دانشي که در اين بحث داشت يکي از مهمترين نقش‌ آفرين‌ها در حقوق درياها است؛ بنابراين مي‌بينيد که اين نوع از ابزارهاي قدرت از کنفرانس عمومي يونسکو و مجمع عمومي به شوراي امنيت رفته و در ‌آنجا با ايده‌پردازي، مفهوم‌سازي و توانمندي در اجماع‌سازي قدرت ايجاد مي‌کند. ظريف در ادامه گفت: بحث اجماع سازي و يا گفتمان سازي عواملي مهمي هستند که يک تصميم بين‌المللي شکل گيرد. بررسي و تمرين بر روي اين مقوله امري است که بايد در بحث شبيه‌سازي دنبال شود و اين آموزش را در عمل به ما بدهد که از يک مفهوم متصلب قدرت که مربوط به دوران گذشته است بايد به مفهوم جديد قدرت نيز پرداخته شود. وي افزود: پنج قدرت دايم شوراي امنيت مسلماً مي‌پسندند که همه دنيا باور کند همه چيز در سلاح هسته‌اي خلاصه مي‌شود و کشورهاي دارنده اين سلاح حرف آخر را مي‌زنند. وزير امورخارجه ادامه داد: اما اين اتفاق نيفتاده است اگر مي‌افتاد به اين معنا بود که دنيا تسلط اين پنج قدرت بر تمامي مناسبات بين‌المللي را بايد مي‌پذيرفت چرا که هر کدام از اين پنج قدرت با سلاح‌هايي که در اختيار دارند مي‌توانند خودشان و دشمنانشان را ده‌ها بار نابود کنند که اصطلاحاً مي‌گويند «نابودي تضمين شده متقابل». ظريف گفت: بنابراين اگر تفکر متصلب از قدرت نظامي را بپذيريم بايد اين رويکرد را نسبت به کشورهاي قدرتمند هم پذيرفت که خوشبختانه اينطور نيست.

وي در ادامه به مذاکرات جنگ هشت ساله تحميلي ميان ايران و عراق در سازمان ملل اشاره کرد و گفت: در جنگ تحميلي عليه ايران از سلاح شيميايي استفاده شد اما همه دنيا از صدام حمايت کردند و اجازه نمي‌دادند موضوع استفاده از سلاح شيميايي عليه ايران در شوراي امنيت سازمان ملل مطرح شود. رييس دستگاه ديپلماسي افزود: فراموش نکنيد و گول شعارها را نخوريد. ما آنجا بوديم و ديديم تا وقتي صدام به کويت حمله نکرده بود با وجود آنکه 6 گزارش دبيرکل وقت سازمان ملل به صراحت مي‌گفت که صدام عليه ايراني‌ها و شهروندان غيرنظامي از سلاح شيميايي استفاده کرده است، اعضاي شوراي امنيت يک بيانيه و يا قطعنامه شوراي امنيت که اسم عراق در آن باشد صادر نکردند. ظريف ادامه داد: بهترين کاري که انجام دادند اين بود که بگويند استفاده از سلاح شيميايي عليه نيروهاي ايراني. اين جمله به شکلي بود که انگار خودمان عليه خودمان از سلاح شيميايي استفاده کرده‌ايم. رئيس دستگاه ديپلماسي خاطرنشان کرد: ايران هزينه مقابله با قدرت متصلب آن روز را پرداخته است و نشان داد حتي در آن زمان که آن قدرت تعيين کننده نيست. وي ادامه داد: بنابراين آنچه مهم است اين که بدانيم و به کار بگيريم که ابزارهاي قدرت ديگري وجود دارد که مي‌توانيم از آنها به خوبي و با موفقيت استفاده کنيم.


نسخه چاپي ارسال به دوستان