تاریخ 1394/12/24 - سایت های دیگر ارتباط با ما درخواست اشتراکآرشیوشناسنامهصفحه اصلی
نسخه شماره 4164 برو جستجو جستجوی پیشرفته  



 مشکلات اقتصادي، شيريني عيد را به کام مردم تلخ مي‌کند 
نويسنده : سلماز عرب عامري

بازار شب عيد و گراني داستاني تکراري براي همه مردم کشور است، داستاني که پيروز اين ميدان تنها دلالان بوده که بدون توجه به حقوق مصرف کننده تنها به فکر کسب منافع خود از هر راهي هستند.

تشديد موج گراني در برخي از کالاها و خدمات در روزهاي پاياني سال گرچه همخواني چنداني با وعده‌هاي مسئولان براي تثبيت قيمت‌ها ندارد ولي به گفته عده‌اي از شهروندان کم فروشي و آب رفتن کيفيت محصولات مورد نياز مردم نگراني بسي بيشتري را براي آنان رقم زده است.

گراني و افزايش قيمت کلماتي هستند که همسو با بالا رفتن تب تقاضا در برهه‌هايي خاص از سال همچون شب عيد مردم را غافلگير مي‌کند اما متاسفانه جاي تعجب دارد که دولت نمي‌تواند از تجربه سال‌هاي گذشته در خصوص اين گراني‌ها استفاده کرده و راهکاري را براي بهبود اوضاع در نظر بگيرد زيرا گراني‌ها مفهوم غيرملموسي نبوده و هرساله تکرار مي‌شود.

در روزهاي پاياني سال به هر مغازه يا فروشگاهي که سر بزنيم رنگ و بوي بهار با گراني‌ها و قيمت‌هاي سليقه‌اي به مشام مي رسد که براي مصرف کنندگان، آن هم اقشار ضعيف و متوسط جامعه قابل پذيرش نيست.

در طول چند سال اخير پرداخت عيدي به کارکنان به گونه‌اي بود که در سال 1390حدود 350 هزار تومان و در سال 1391 حدود 402 هزار و 500 تومان و در سال گذشته 503 هزار تومان تعيين و همراه حقوق بهمن ماه به حساب کارکنان دولت واريز شد در حالي که عيدي کارکنان از سوي دولت در سال جاري 688 هزار تومان در نظر گرفته شده اما گراني‌هاي بازار کفاف خريد تمامي‌مايحتاج را به اقشار متوسط و ضعيف جامعه نخواهد داد.

برهم خوردن تعادل عرضه و تقاضا در ايام عيد همه ساله مشکلات بسياري را براي مردم ايجاد کرده و نکته جالب اين است که با وجود تمامي‌اظهارات مسئولان در خصوص تلاش براي تنظيم بازار باز هم رشد قيمت‌ها غافلگيري را ايجاد مي‌کند زيرا علي رغم کافي بودن توليدات کشور براي پاسخگويي به نيازهاي مردم باز هم رشد قيمت‌ها همسو با سود برخي سودجويان و دلالان در حال رخ دادن است.

و اما در اين بين مردم استان سمنان هم مانند هموطنانمان در سراسر کشور با مشکلات گراني دست و پنجه نرم مي‌کنند و اکثر آنها بر اين عقيده هستند که منشا اصلي اين گراني‌ها عدم بازرسي‌هاي کافي و همچنين وجود دلالان در بازار است.

احسان طباطبايي جوان سمناني با انتقاد از نابه ساماني بازار در روزهاي منتهي به سال، گفت: بازار مانند نموداري وابسته به عرضه و تقاضا با نوسان‌هاي قيمتي ناشي از دست کاري ميزان عرضه دست به گريبان است.

وي ادامه داد: باز بودن دست دلالان در نرخ گذاري‌ها تبعات بي شماري براي اقتصاد در بر دارد.

وي با بيان اينکه بايد سامانه مشخصي عملکرد بازار در روزهاي منتهي به سال که تقاضا براي خريد افزايش مي‌يابد نظارت کند، تصريح کرد: در حال حاضر بازار مانند نموداري وابسته به عرضه و تقاضا با نوسان‌هاي قيمتي ناشي از دستکاري ميزان عرضه دست به گريبان است.

وي با تاکيد بر اينکه نظارت بر بازار نبايد به صورت مقطعي باشد، افزود: هر ساله در مواقعي که تقاضا افزايش مي‌يابد قيمت‌ها نيز روند صعودي پيدا مي‌کنند از اين رو دولت براي جلوگيري از غافلگيري در اين حوزه بايد ورود به موقع داشته و دست دلالان را در اين زمينه کوتاه کند.

هاله روحاني هم گفت: يکي از علت‌هاي اصلي گراني‌ها در شهرهاي کوچک آشنا بودن افراد با يکديگر است به طوري که بسياري از بازرسان با مغازه داران آشنا هستند و بر همين اساس دلشان نمي‌آيد گراني‌ها و تخلفات دوستان خود را گزارش دهند و اين امر ضربه بسيار بدي به شهر و به خصوص مردم مي زند.

وي ادامه داد: حدود دو هفته پيش براي خريد پارچه به يکي از پارچه فروشي‌ها در خيابان امام سمنان مراجعه کردم و براي بسيار جالب بود که در همان مغازه قيمت يک پارچه سه نرخ داشت.

وي در ادامه توضيح داد: وقتي وارد مغازه شدم پارچه مورد نظرم را پيدا کردم و از يکي از شاگران مغازه قيمت ان را جويا شدم که در پاسخ به من گفت متري 75 هزار تومان بعد همانطور که داشتم پارچه را نگاه مي‌کردم و تصميم بگيرم ناگهان شاگرد ديگري آمد نزديک و گفت اين پارچه بسيار جنس خوبي دارد و قيمت ان 100 هزار تومان است در آن لحظه کمي‌تعجب کردم و گفتم شايد اطلاع کافي ندارد و به سراغ فروشنده اصلي مغازه رفتم که ايشان قيمت پارچه را 120 هزار تومان به من اعلام کرد که با تعجب گفتم در همين مغازه براي يک پارچه سه نرخ به من داديد که بعد فروشنده با کمي‌دست پاچگي گفت مگر اول به شما چه قيمتي گفتند که گفتم متري 75 و در آخر پارچه را هم با همان قيمت اوليه يعني همان 75 هزار تومان خريدم ولي سوال من اينجاست وقتي در يک مغازه قيمت‌ها يکي نيست چه انتظاري مي‌رود که در مغازه‌هاي مختلف نرخ قيمتها يکسان باشد و اين براي کشوري که جمهوري اسلامي‌است بسيار نگران کننده و تاسف بار است.

مهرداد شاهيني جوان شاهرودي هم در خصوص گزارش ما گفت: اين آشفتگي بازار در کشور در ايام عيد بسيار بيشتر مي‌شود ولي طوري هم نيست که در ساير روزهاي سال ثبات داشته باشد و اين براي مردم استان سمنان که در امدهاي چنداني ندارند بسيار ناخوشايند است.

وي افزود: يکي از دوستانم به کشور هلند سفر کرده بود و تعريف مي‌کرد براي خريد لپ تاپ به فروشگاه‌هاي مختلف مراجعه مي‌کردم و قيمت مي‌گرفتم که همه فروشگاه‌ها قيمت يکسان مي‌دادند و در يکي از فروشگاه‌ها که رفتم بعد از گرفتن قيمت وقتي داشتم از مغازه خارج مي‌شدم فروشنده به من گفت ايراني هستي با تعجب برگشتم و در پاسخ گفتم بله چطور متوجه شديد گفت تنها ايراني‌ها هستند که قيمت يک جنس را از چندين فروشگاه مي‌پرسند تا شايد بتوانند کمترين قيمت را پيدا کنند و خريداري کنند و در ادامه گفت اينجا قيمت هر وسيله‌اي يکسان است و حتي نيم دلار هم فرق ندارد و اگر وافعا قصد خريد داريد بهتر است خودتان را اذيت نکنيد و از همان مغازه اول خريد کنيد.

وي افزود: دوست من با تعريف اين داستان گفت واقعا برايم جالب بود که قيمت‌ها در آنجا حتي کمترين اختلاف را هم نداشتند ولي در ايران متاسفانه هر جنس در هر مغازه‌اي حتي در يک شهر دو مغازه کنار هم فرق دارد و اين تنها نشان از ضعف نظارت است.

محمود کلانتري هم با بيان اينکه هر ساله دلالان با دستکاري قيمت‌ها غافلگيري مردم را منجر مي‌شوند، افزود: در صورتي که باز هم افزايش قيمتي بازار شب عيد را احاطه کند تنها علت آن حضور پررنگ دلالان است نه کمبود توليد يا برهم خوردن توازن عرضه و تقاضا زيرا ايران کشوري است که با کمبود عرضه مواجه نيست و تنها در اين بين دلالان با احتکار موجب برهم خوردگي بازار مي‌شوند.

وي با بيان اينکه توليد ميوه درکشور بيش از مصرف است،گفت: افزايش يک‌باره نرخ ميوه در بازار نتيجه فعاليت سودجويان است.

وي با تاکيد بر ضرورت مهار قيمت‌ها در بازار شب عيد توسط مسئولان تصريح کرد: عدم نظارت دستگاه‌هاي نظارتي موجب افزايش فزاينده قيمت کالاها خواهد شد.

وي با بيان اينکه مسئولان بايد در ايام منتهي به سال که تقاضا براي خريد از سوي مردم افزايش مي‌يابد نسبت به تنظيم بازار و قيمت‌ها اقدام کنند، افزود: مردم نبايد تاوان ضعف نظارت مسئولان و سودجويان دلالان را بدهند.

سارا شاهجويي خانم خانه دار سمناني هم با بيان اينکه دولت بايد دست واسطه‌ها را در شب عيد قطع کند،تصريح کرد: بايد منطق بازار براي تامين مايحتاج مردم در شب‌هاي عيد تثبيت شود تا مردم نگراني جهت افزايش نرخ ميوه و مايحتاج اصلي عيد نداشته باشند؛ بنابراين با حذف دلالان،توليدکنندگان و کشاورزان نيز مي‌توانند سود مناسبي بدست آورند.

وي با بيان اينکه مسئولان به درآمدهاي پايين مردم و همچنين تورم توجه کنند،تاکيد کرد:نهادهاي ذيربط براي مبارزه جدي با قاچاق کالاها بايد وارد عمل شوند تا مردم در بازارشب عيد با مشکلات اقتصادي روبرو نشوند.

حسن رسولي هم گفت: موانع توليد بايد برطرف شود تا قانون عرضه و تفاضا بر بازارحاکم شود و دولت تنها بايد نقش نظارتي داشته و به عادلانه کردن قيمت‌ها کمک کند.

وي با تاکيد بر اينکه دست دلالان بايد از بازار شب عيد کوتاه شود، تصريح کرد: تنها راه جلوگيري از رشد قيمت‌ها در شب عيد تشديد نظارت‌ها و توجه به توليدات داخلي است، که با نظارت‌هاي مداوم و لحظه‌اي از افزايش قيمت‌ها جلوگيري مي‌شود.

عليرضا آقاعمو هم با انتقاد از نابساماني بازار شب عيد،گفت:هرساله در روزهاي منتهي به سال افزايش قيمت‌ها مردم را غافلگير مي‌کند.

وي با تاکيد بر ضرورت تنظيم بازار، افزود: دولت بايد با درنظرگرفتن سازوکاري مشخص اجازه جولان دلالان در بازار را از آنان سلب کند.

وي با بيان اينکه رشد يک باره قيمت‌ها در شب عيد با توان مالي مردم همخواني ندارد،تصريح کرد: زماني که حقوق مردم افزايش ناچيزي دارد نبايد اجازه رشد قيمت‌ها داده شود.

ادامه داد: بي‌ثباتي نرخ‌ها در بازار به نفع سودجويان و به ضرر مصرف کنندگان است.

وي، يادآور شد: دولت بايد با ايجاد ثبات قيمتي در بازار به سود توليدکنندگان و حمايت از مصرف‌کننده بپردازد.

وي در پايان گفت: اميدواريم با همدلي مسئولان و درنظرگرفتن سازوکاري مشخص براي تنظيم قيمت‌ها زمينه جولان دلالان و دستکاري قيمت‌ها در سال جاري به حداقل ممکن برسد.

فاطمه مرادي نسب خانم 30 ساله که دو کودک 2 و 7 ساله در خانه دارد درباره گراني قيمت بازار مي‌گويد: 2 سال پيش مي‌توانستم براي فرزندانم لباس وخورد و خوراکي هفته‌اي يک مرغ چند پاکت شير تهيه کنم اما حالا اين تعداد به يکماه رسيده و گاهي وقت‌ها هم اگر نتوانم وسايل مورد نياز بدليل گراني پيدا کنم از خريد منصرف مي‌شوم.

وي گفت: خريد نوروزي يکي از دغدغه‌هاي مردم است و قيمت‌هاي کالاها نسبت به سال گذشته گران تر است.

او اضافه کرد : اجناس مغازه تا مغازه فرق مي‌کند يه جنسي با همان کيفيت در مغازه‌هاي اول و آخر شهر قيمت‌ها يشان ثابت نيست و هيچ نظارتي در کار نيست.

يکي از فروشندگان در سمنان هم در مورد استقبال مردم نسبت به سال گذشته گفت: امسال وضعيت بازار خراب است انگار نه انگار که عيد است قدرت خريد مردم کاهش يافته، مردم اکثراً براي فرزندانشان خريد مي‌کنند و تنها به فکر معيشت و زندگي روزمره شان هستند. وي افزود : مردم بيشتر نسيه‌اي خريد مي‌کنند و نقدينگي مردم کم شده است.

اين فروشنده و مغازه دار کيف و کفش گفت :11 سال مغازه دارم، امسال کيفيت جنس ايراني بهتر از جنس خارجي و چيني شده، نسبت به سال گذشته قيمت‌ها گرانتر شده و قدرت خريد مردم کمتر، اکثر مغازه‌ها چک برگشتي دارند نمي‌توانيم جنس‌هايمان را زير قيمت مصوب بفروشيم. مسئولين راهکاري به وجود بياورند و قيمت‌ها را به روزهاي اول برگردانند

کيواني فروشنده لوازم خانگي در شاهرود هم گفت : 28 سال مغازه دارم در حال حاضر کالاهاي ايراني بيشتر از کالاهاي خارجي در مغازه دارم و کيفيت اين کالاها نسبت به گذشته بهتر شده است. انتظار مي‌رفت با نزديک شدن عيد نوروز استقبال مردم بيشتر شود ولي اينگونه نبود

وي گفت : قدرت خريد مردم کاهش يافته اين روز‌ها که برخلاف تمام وعده‌هاي مسئولين مبني بر عدم گراني در برخي از کالاها اقدام به افزايش آن کرده‌اند و اقدامي‌عملي صورت نداده که در بازار تاثير گذار باشد.

حسين احمدي هم مي‌گويد: بازار شلوغي هميشگي خود را ندارد و ما هر روز چشم انتظار رونق اين بازار بي رونق هستيم. قدرت خريد مردم در عمل نسبت به شب عيد سال گذشته 30 درصد کاهش يافته است و شايد از هر 10 مشتري که به مغازه وارد مي‌شود يک يا دو نفر خريدار باشند.

اين فروشنده در خصوص قيمت‌ها مي‌گويد: قيمت‌ها هم نسبت به يک ماه اخير تفاوتي زيادي نکرده است و البته اصلاً هم تمايلي به افزايش قيمت‌ کالا نداريم، چون همين گونه هم مردم قدرت خريدشان کاهش يافته است. ترجيح کسبه اين است که فروش بيشتر با قيمت کمتر داشته باشند.

رحيمي ‌يکي از فروشندگان پوشاک در دامغان هم با اذعان به کسادي بازار بيان کرد: خلوت بودن بازار در اسفند امسال چيزي بسيار مشهود است و فروش خوبي تاکنون نداشتيم. فروشندگان و کسبه هميشه روزهاي پاياني سال اميد به رونق فروش و سود دارند که گويي امسال با کاهش قدرت خريد مردم قابل انجام نيست.

زينب موسوي هم درباره اين که آيا خريد عيد و نوروز خود را انجام داده است مي‌گويد: قيمت‌ها در برخي پوشاک بالاست ولي در مناطق متوسط شهر مي‌توان کالاهايي با قيمت مناسب تر هم يافت و خريد خود را انجام داد. هر چند با گشتي که در بازار زده ام کالاي مناسب و با کيفيت کمتر ديدم.

وي افزود: متاسفانه قيمت‌ها با کيفيت‌ها هم خواني ندارد بايد وقتي قيمت جنسي بالا مي رود به طبع آن کيفيت آن هم افزايش يابد ولي اينطور نيست و تنها قيمت‌ها بالا رفته و در مقابل حتي کيفيت‌ها کاهش پيدا کرده است.

محمد اخوان يک کارشناس اقتصادي در خصوص وضعيت بازار شب عيد امسال مي‌گويد: رکودي که از ابتداي سال به دليل کاهش نرخ تورم در بازار ايجاد شده است هنوز به طور کامل از بين نرفته است و به همين دليل مردم قدرت خريد کمتري نسبت به سال‌هاي گذشته دارند.

وي مي‌افزايد: با اينکه دولت رشد اقتصادي چهار درصد را در کشور اعلام کرده است اما در هر حال آثار رشد اقتصادي و خروج از رکود بايد ميان مردم و در دل بازار‌ها ديده شود اما گلايه‌هاي مردم نشان مي دهد چنين امري محقق نشده است و حتي کاهش نرخ تورم هم احساس نمي‌شود.

اين کارشناس با بيان اين که ميزان رشد هزينه خانوارها در سال‌هاي اخير از رشد درآمد خانوار‌ها بيشتر بوده است و همين موضوع يکي از دلايل کاهش نرخ خريد خانوار‌ها است مي‌گويد: مردم درست مي‌گويند و واقعا گراني وجود دارد، ولي ما به طور نسبي مقايسه مي‌کنيم و مي‌گوييم نسبت به سال قبل گراني کمتر است، اما آيا واقعا اين گراني قابل تحمل است؟ به نظر ما اين گراني براي خانوار‌هاي با درآمد کمتر قابل تحمل نيست.

پيمان عاشوري هم مي‌گويد: دولت در قيمت برخي کالاها دخالت و کنترل دارد و در کالاهاي وارداتي، گوشت و ميوه تا حدودي برنامه ريزي وجود دارد، اما به اعتقاد ما اين نظارت کافي نيست. يعني دولت بايد پشتوانه بيشتري نسبت به تدارکات شب عيد مردم داشته باشد و تنها تامين قيمت ميوه و گوشت کافي نيست.

وي معتقد است: اگر مردم بخواهند کالاي غيرضروري تهيه کنند و اجناسي که هرسال عادت به خريد داشتند را تهيه کنند، فشار اقتصادي روي خودشان وارد مي‌شود. ما اعتقاد داريم مردم کمي‌بايد حساب شده تر در خريد اقدام کنند، زيرا هرچه خريد کمتر باشد، تقاضا کم تر و عرضه بيشتر مي‌شود و اين خود موجب کاهش نرخ تورم است. اگر توجه شود که آنچه واقعا نياز است، خريداري شود، بزرگترين خدمت به اقتصاد، چرخش اقتصادي و مقابله با نرخ تورم است.

حسين اقوامي‌هم مي‌گويد: رکودي که هم اکنون بر بازار وجود دارد نتيجه دو سال رشد منفي اقتصادي است ولي رونقي که هم اکنون در صنايع ايجاد شده است با يک فاصله زماني به بازار تزريق مي‌شود ولي رکود کماکان ادامه دارد.

وي تصريح کرد: يکي ديگر از دلايل رکود بازار کنترل نقدينگي جامعه و کم کردن هزينه‌هاي بودجه بود که تاثير بر رکود بازار داشت و مادامي‌که نقدينگي نباشد رکود هم حاکم است. او بر لزوم توجه به قدرت خريد مردم تاکيد مي‌کند و مي‌گويد: از سوي ديگر نبايد قدرت خريد مردم را نيز ناديده گرفت. قدرت خريد براي افراد اعتماد به نفس و احساس حضور در جامعه را به ارمغان مي‌آورد. در نتيجه همه ابعاد را بايد در نظر گرفت، چه ابعادي که وظيفه دولت است و چه ابعادي که وظيفه مردم است.

اقوامي‌خاطرنشان مي‌کند: اگر دولت به وظايف خود عمل نکند مردم هم تمايلي به انجام وظايف خود ندارند. بايد خيلي حساب شده تر عمل شود تا هم بازار بتواند سود معقول خود را ببرد و هم مردم بتوانند کالاي مورد استفاده خود را به دست آورند و برنامه ريزي بيشتري بايد در اين زمينه اتفاق بيافتد.